CAPITETH BANDA DESSINADA… Un capitèth deu clastre de Sent Sever de Rustan dab un tèxte gascon.

- VERDIER Gilles

Lo filactèri gascon
Lo filactèri gascon

Un capitèth deu clastre de l’abadia de Sent Sever de Rustan 65 (ara desplaçat dens lo jardin Massey de Tarba !) qu’ei remarcable. Qu’ei datat deu sègle XV.
Que conta un fablèu deu renard de l’Atge-Mejan dab esculturas... e escrituras.
Que s’i ved, escultat e cap-sus, un cap de renard, caperat dab un bonet de doctor d’universitat. Qu’ei setut sus ua cadièra e que nhaca un filactèri doble.
Dens lo filactèri que s’i tròba, beròi escultat, dus tèxtes en gascon deu sègle XV, plan motlat dens ua escritura goticas minuscula.
A man dreta, poth, garia e poriquets qu’escotan lo mèste.
A gaucha, los lapins qu’at hèn tot parelh.

Deschifrem lo prumèr tèxte. A gaucha, lo renard que ditz aus lapins :

“bonas gesedebotasfugetalasclotas carlosfurosbifaran rio
tamas anabonentausbrusxoscana quiaboscom(p ?).”

S’espartim los mots, e adaptam en gascon mes moderne, qu’avem :
“Bonas gens e devotas, fugetz a las clòtas car los furons vs’i faran riòta ; mas anatz-vos‘n entaus bruishons cana quí a bon (e)scond”.

En francés :
Bonnes et dévotes gens, fuyez des terriers car les furets vous y feront querelle ; mais allez vous-en vers les buissons qui ont là bonne cachette.

La darrèra partida (“cana quiaboscom” ) qu’ei de maishant comprénguer. Que i avó mantuas ipotèsis. Que vos balhi la mes simpla dab totun un balançament :
Cana qui a bon escond = qu’an aqui a bon escond = ils ont là bonne cachette
Cana qui a bon escond = qui an aqui a bon escond = qui ont là bonne cachette

A dreta que ditz a la poralha :

“bonas ges fugebosdeuspadoes : car lobushac:hibolasohen ana
bon entalasseguas:on estarat bequezas etsetera.”

S’espartim los mots, e adaptam en gascon mes moderne, qu’avem :
“Bonas gens fugetz vos deus padoencs car lo buishac i vòla sovent ; anatz-vo’n entà las sègas ont estarat ben quesats. Etcetera...”

En francés :
“Bonnes gens, enfuyez-vous des pâtis, car la buse y vole souvent ; allez vous-en dans les haies où vous resterez bien en sureté ; etcetera”.

Los voters e lo renard
Los voters e lo renard

Mes l’arròda que vira. De l’aute costat deu capitèth, la punicion qu’ei tarribla. Tres voters dab bècs e urpas que son suu renard, arrevirat e cuu ensús, e que’u hurgan la garganta...
Maishant predicaire qu’ei tostemps punit !

Qu’èi un estudi mes complet deus dus tèxtes, mandat sus demanda simpla.


Un gran de sau ?

(connexion facultative)
[Se connecter]
Ajoutez votre commentaire ici

Ce champ accepte les raccourcis SPIP {{gras}} {italique} -*liste [texte->url] <quote> <code> et le code HTML <q> <del> <ins>. Pour créer des paragraphes, laissez simplement des lignes vides.

Ajouter un document

Dans la même rubrique :